جراحی لیفت سینه (ماستوپکسی) یکی از پرطرفدارترین جراحیهای زیبایی در میان بانوان در سراسر جهان است که با هدف بالا بردن سینهها، اصلاح افتادگی و ایجاد فرم جوانتر و خوشفرمتر انجام میشود. این جراحی بهویژه برای زنانی که به دلیل بارداری، شیردهی، کاهش وزن شدید، افزایش سن یا عوامل ژنتیکی دچار افتادگی سینه شدهاند، گزینهای بسیار مؤثر محسوب میشود.
- جراحی لیفت سینه چیست و چگونه انجام میشود؟
- تکنیکهای جراحی بر اساس میزان افتادگی
- جدول مقایسهای تکنیکهای جراحی لیفت سینه
- نوآوری در جراحی: لیفت سینه بدون اسکار؟
- چرا سینهها دچار افتادگی میشوند؟
- چه کسانی کاندیدای مناسب لیفت سینه هستند؟
- آمادگیهای پیش از عمل: پروتکلهای ایمنی
- فرآیند جراحی: در اتاق عمل چه میگذرد؟
- دوران نقاهت و ریکاوری: تقویم بازگشت به زندگی
- خطرات و عوارض احتمالی: شفافیت با بیمار
- موارد منع نسبی انجام ماستوپکسی
- جمعبندی و نتیجهگیری
- پرسشهای متداول (FAQ)
بر خلاف جراحی پروتز سینه که حجم را افزایش میدهد یا جراحی کوچککردن سینه که سایز را کاهش میدهد، ماستوپکسی تمرکز اصلیاش بر اصلاح فرم، موقعیت و سفتی بافت سینه است. البته در بسیاری از موارد، لیفت سینه میتواند همزمان با بزرگ کردن یا کوچک کردن سینهها انجام شود تا نتیجهای کاملتر حاصل شود.
جراحی لیفت سینه چیست و چگونه انجام میشود؟
در دنیای مدرن امروز، استانداردهای زیبایی و سلامت زنان فراتر از تغییرات ظاهری ساده رفته است. جراحی لیفت سینه که در اصطلاح پزشکی به آن ماستوپکسی (Mastopexy) گفته میشود، هنری است که علم جراحی پلاستیک را با درک عمیق از آناتومی زنانه پیوند میزند. این روش نه تنها برای اصلاح فیزیکی، بلکه برای بازگرداندن اعتماد به نفس از دست رفته میلیونها زن در سراسر جهان طراحی شده است.
ماستوپکسی یک روش جراحی انتخابی است که با هدف بالا بردن و تغییر شکل پستانهای افتاده انجام میشود. این جراحی معمولاً تحت بیهوشی عمومی انجام میشود، اگرچه در برخی بیماران خاص با بیحسی موضعی و آرامبخش وریدی نیز امکانپذیر است. در این فرآیند، جراح پلاستیک با برداشتن پوست اضافی و سفت کردن بافتهای نگهدارنده اطراف، کانتور پستان را بازسازی میکند. بر خلاف تصور عموم، لیفت سینه به تنهایی تغییر قابل توجهی در حجم (بزرگی یا کوچکی) ایجاد نمیکند؛ بلکه تمرکز آن بر روی “موقعیت” و “قوام” بافت است.
طبق گزارشهای آماری سال ۲۰۲۳ از انجمن بینالمللی جراحی پلاستیک زیبایی (ISAPS)، تقاضا برای این جراحی در دهه گذشته بیش از ۷۰ درصد افزایش یافته است. این موضوع نشاندهنده تغییر نگرش جامعه به سمت داشتن اندامی متناسب و جوان است.
در این جراحی:
- پوست اضافی سینه برداشته میشود
- بافت داخلی سینه سفتتر و بالا کشیده میشود
- نوک سینه و هاله اطراف آن به موقعیت بالاتر و طبیعیتری منتقل میشوند
- در صورت نیاز، اندازه هاله تیره اطراف نوک سینه کوچکتر میشود
هدف اصلی، ایجاد سینههایی خوشفرمتر، متقارنتر و جوانتر است. از آنجایی که این عمل در دسته جراحیهای زیبایی قرار میگیرد، معمولاً تحت پوشش بیمه قرار نمیگیرد.
تکنیکهای جراحی بر اساس میزان افتادگی
انتخاب تکنیک جراحی، حیاتیترین تصمیم در جلسه مشاوره است. جراحان بر اساس مقیاس “Regnault” که میزان افتادگی نوک سینه نسبت به خط زیر پستان را میسنجد، یکی از روشهای زیر را انتخاب میکنند:
۱. لیفت هلالی
این روش کمتهاجمیترین حالت ممکن است. برشی کوچک در نیمه بالایی هاله سینه ایجاد میشود. این تکنیک عمدتاً برای بیمارانی که دچار افتادگی بسیار خفیف (پتوز درجه ۱) هستند و همزمان قصد انجام پروتز سینه را دارند، کاربرد دارد.
۲. لیفت دور هاله یا “دونات”
در این روش، برش به صورت یک دایره کامل دور هاله سینه ایجاد میشود. این تکنیک برای اصلاح افتادگیهای خفیف تا متوسط و همچنین کوچک کردن هالههای بزرگ شده (Areola Reduction) بسیار موثر است. یکی از مزایای این روش، پنهان ماندن اسکار (جای زخم) در مرز تغییر رنگ پوست هاله است.
۳. لیفت عمودی یا “آبنبات چوبی”
این تکنیک شامل دو برش است: یکی دور هاله و دیگری به صورت عمودی از پایین هاله تا خط زیر پستان. این روش برای افتادگیهای متوسط تا شدید انتخاب اول جراحان مدرن است؛ زیرا اجازه میدهد حجم قابل توجهی از پوست اضافی برداشته شود و فرمدهی بسیار زیبایی در بخش پایینی پستان ایجاد گردد.
۴. لیفت T معکوس یا “لنگری”
کلاسیکترین و قدرتمندترین روش برای اصلاح افتادگیهای شدید (پتوز درجه ۳). این تکنیک شامل سه برش (دور هاله، عمودی، و افقی در خط زیر سینه) است. اگرچه جای زخم در این روش بیشتر است، اما نتیجه آن در بازسازی پستانهای بسیار بزرگ و افتاده، بینظیر است.
جدول مقایسهای تکنیکهای جراحی لیفت سینه
تکنیک جراحی | میزان افتادگی هدف | نوع برشها | کاربرد اصلی | میزان اسک |
|---|---|---|---|---|
هلالی | بسیار خفیف | نیم دایره بالای هاله | کمتهاجمی، اغلب همراه پروتز | بسیار کم |
دونات | خفیف تا متوسط | دایره کامل دور هاله | اصلاح سایز هاله | کم و پنهان |
آبنبات چوبی | متوسط تا شدید | دور هاله + خط عمودی | فرمدهی عالی بدون پروتز | متوسط |
لنگری | شدید و گسترده | دور هاله + عمودی + افقی | مناسب افتادگی شدید و همزمان با کوچک کردن سینه , بازسازی کامل پستان | زیاد اما قابل مدیریت |
نوآوری در جراحی: لیفت سینه بدون اسکار؟
در سالهای اخیر، استفاده از تکنولوژیهای مبتنی بر انرژی مانند رادیوفرکانسی برای سفت کردن بافتهای داخلی بدون نیاز به تیغ جراحی مطرح شده است. با این حال، باید واقعبین بود؛ این روشها تنها برای بیمارانی با افتادگی بسیار جزئی و کیفیت پوست عالی مناسب هستند و هرگز نمیتوانند جایگزین نتایج دراماتیک جراحی کلاسیک شوند.
برخی مراکز از روشهای موسوم به «لیفت سینه بدون اسکار» یا «بدون تیغ جراحی» صحبت میکنند که معمولاً با انرژی رادیوفرکانسی، لیزر یا امواج اولتراسوند انجام میشود.
✔ مزایا:
- بدون برش و بخیه
- دوره نقاهت کوتاه
❗ محدودیت:
- فقط برای افتادگی بسیار خفیف
- نتایج موقتی
- جایگزین جراحی واقعی نیست
چرا سینهها دچار افتادگی میشوند؟
پستانها فاقد عضله هستند و توسط لیگامانهایی به نام “لیگامانهای کوپر” نگهداری میشوند. با گذشت زمان، چندین فاکتور بیولوژیکی و محیطی باعث کشیدگی این لیگامانها میشوند:
- پیری و ژنتیک: کاهش تولید کلاژن و الاستین در پوست.
- نوسانات وزنی: کشش پوست در اثر چاقی و سپس شل شدن آن پس از کاهش وزن (به ویژه بعد از جراحیهای باریاتریک).
- بارداری و شیردهی: تغییرات هورمونی و افزایش حجم غدد شیری که باعث کشش پوست میشود.
- نیروی گرانش: تاثیر مداوم جاذبه زمین بر بافتهای نرم در طول دههها.
به طور کلی عوامل مؤثر در افتادگی سینه عبارتاند از:
- بارداری و شیردهی
- نوسانات وزن شدید
- افزایش سن
- جاذبه زمین
- ژنتیک
- مصرف سیگار
چه کسانی کاندیدای مناسب لیفت سینه هستند؟
افرادی که معمولاً بهترین نتایج را از ماستوپکسی میگیرند شامل کسانی هستند که:
- سینههای افتاده یا شل دارند
- نوک سینهها به سمت پایین متمایل شدهاند
- نوک سینه پایینتر از چین زیر سینه قرار گرفته است
- سینهها فرم کشیده یا تخت پیدا کردهاند
- هاله اطراف نوک سینه بزرگ شده است
- عدم تقارن واضح بین دو سینه وجود دارد
آمادگیهای پیش از عمل: پروتکلهای ایمنی
آمادگی برای ماستوپکسی فقط به خرید سوتین طبی محدود نمیشود. به عنوان یک متخصص، تاکید میکنم که رعایت موارد زیر ریسک عوارض را تا ۹۰ درصد کاهش میدهد:
- قطع دخانیات: نیکوتین باعث تنگی عروق و اختلال در خونرسانی به بافت میشود که نتیجه آن سیاه شدن نوک سینه (نکروز) یا باز شدن زخمهاست. حداقل ۶ هفته قبل و بعد از عمل باید از هرگونه دخانیات دوری کرد.
- بررسیهای پاراکلینیکی: انجام ماموگرافی پایه برای زنان بالای ۳۵ سال یا کسانی که سابقه خانوادگی دارند الزامی است. همچنین آزمایشهای خونی جامع (CBC, PT, PTT) برای بررسی وضعیت انعقاد خون ضروری است.
- مدیریت دارویی: قطع مصرف آسپرین، پروفن، ویتامین E و مکملهای گیاهی (مانند سیر و زنجبیل) از دو هفته قبل از عمل برای جلوگیری از خونریزی حین جراحی.
فرآیند جراحی: در اتاق عمل چه میگذرد؟
جراحی معمولاً تحت بیهوشی عمومی انجام میشود و ۱.۵ تا ۳ ساعت به طول میانجامد. مراحل کلیدی عبارتند از:
- برش: جراح بر اساس الگوی از پیش تعیین شده برشها را ایجاد میکند.
- تغییر موقعیت: نوک سینه و هاله که در اثر افتادگی به سمت پایین متمایل شدهاند، به موقعیت استراتژیک جدید در بالای برجستگی پستان منتقل میشوند.
- شکلدهی بافت: بافت غددی داخلی با بخیههای جذبی و دائمی داخلی به دیواره قفسه سینه فیکس میشود تا ماندگاری لیفت تضمین گردد.
- بستن زخم: استفاده از بخیههای پلاستیک ظریف، چسبهای بافتی و در صورت نیاز قرار دادن “درن” برای تخلیه ترشحات.
دوران نقاهت و ریکاوری: تقویم بازگشت به زندگی
ریکاوری یک فرآیند مرحلهبندی شده است:
- هفته اول: تمرکز بر مدیریت درد و جلوگیری از عفونت. بیمار باید از سوتین مخصوص جراحی (Surgical Bra) به صورت ۲۴ ساعته استفاده کند.
- هفته دوم تا چهارم: کاهش تدریجی تورم و کبودی. بیمار میتواند به فعالیتهای سبک اداری بازگردد اما از بالا بردن دستها بیش از ۹۰ درجه خودداری کند.
- ماه دوم به بعد: شروع فعالیتهای ورزشی سبک. فرم نهایی سینهها معمولاً پس از ۶ ماه که تورم بافتی کاملاً فروکش کرد، نمایان میشود.
خطرات و عوارض احتمالی: شفافیت با بیمار
هیچ جراحی بدون ریسک نیست. در ماستوپکسی، عوارض احتمالی عبارتند از:
- هماتوم یا سروم: تجمع خون یا مایع که ممکن است نیاز به تخلیه داشته باشد.
- تغییر در حس: کاهش یا افزایش حس در نوک سینه که در اغلب موارد موقتی است.
- عدم تقارن: اگرچه هیچ دو پستانی کاملاً متقارن نیستند، اما گاهی نیاز به روتوشهای کوچک در آینده وجود دارد.
- اسکار هایپرتروفیک: گوشت اضافه در محل بخیهها که به واکنش بدن بیمار بستگی دارد.
موارد منع نسبی انجام ماستوپکسی
برخی شرایط نیاز به بررسی دقیق دارند:
- بیماریهای شدید قلبی یا متابولیک
- دیابت یا فشار خون کنترلنشده
- اختلالات انعقادی
- چاقی شدید
- مصرف سیگار
- کمبودهای تغذیهای شدید
همچنین زنانی که قصد بارداری در آینده نزدیک دارند بهتر است زمان جراحی را به بعد از بارداری موکول کنند.
جمعبندی و نتیجهگیری
جراحی لیفت سینه (ماستوپکسی) یکی از مؤثرترین روشهای زیبایی برای بازگرداندن فرم جوان، سفت و خوشحالت به سینههاست. این جراحی بدون تغییر قابل توجه سایز، افتادگی را اصلاح کرده و اعتمادبهنفس بسیاری از بانوان را افزایش میدهد.
انتخاب تکنیک مناسب، جراح باتجربه، رعایت مراقبتهای قبل و بعد از عمل و داشتن انتظارات واقعبینانه، کلید رسیدن به نتیجهای موفق و ماندگار است. اگرچه این عمل کاملاً ایمن محسوب میشود، اما آگاهی از عوارض احتمالی و پیروی از توصیههای پزشکی اهمیت بالایی دارد.
جراحی لیفت سینه (ماستوپکسی) فراتر از یک تغییر ظاهری، ابزاری برای بهبود کیفیت زندگی و تصویر بدنی زنان است. کلید موفقیت در این جراحی، ترکیب سه عامل است: انتخاب جراح با تجربه، انتخاب تکنیک مناسب بر اساس آناتومی و پایبندی دقیق به مراقبتهای پس از عمل. اگرچه جای زخمها بخشی جداییناپذیر از این جراحی هستند، اما در مقابل فرم زیبا و لیفت شدهای که به دست میآید، برای اکثر بیماران کاملاً قابل قبول است. توصیه نهایی ما این است که اگر قصد بارداری در آینده نزدیک دارید، این جراحی را به پس از اتمام دوران شیردهی موکول کنید تا ماندگاری نتایج تضمین شود.
پرسشهای متداول (FAQ)
آیا لیفت سینه باعث کاهش سایز سینه میشود؟
خیر، لیفت سینه بافت را برنمیدارد، بلکه آن را فشرده و جمع میکند. با این حال، به دلیل حذف پوست اضافی و سفت شدن بافت، ممکن است سینه در سوتین کمی کوچکتر اما بسیار خوشفرمتر به نظر برسد.
ماندگاری نتایج لیفت سینه چقدر است؟
نتایج ماستوپکسی دائمی هستند اما بدن شما همچنان تحت تاثیر پیری و جاذبه است. حفظ وزن ثابت و استفاده از سوتینهای حمایتی مناسب، ماندگاری نتایج را برای دههها تضمین میکند.
آیا بعد از لیفت سینه میتوان شیردهی انجام داد؟
در اکثر تکنیکهای مدرن (مانند آبنبات چوبی و لنگری)، اتصال مجاری شیری به نوک سینه حفظ میشود و امکان شیردهی وجود دارد. با این حال، حتماً باید این موضوع را با جراح خود در میان بگذارید.
تفاوت لیفت سینه با پروتز سینه چیست؟
لیفت سینه مشکل افتادگی را حل میکند، در حالی که پروتز سینه مشکل کمبود حجم را برطرف میسازد. بسیاری از بیماران برای رسیدن به نتیجه ایدهآل، هر دو عمل را به صورت همزمان (Augmentation-Mastopexy) انجام میدهند.
منابع مورد استفاده
- https://www.plasticsurgery.org
- https://www.mayoclinic.org
- https://my.clevelandclinic.org
- https://www.ncbi.nlm.nih.gov
- https://www.healthline.com
- https://www.webmd.com
- https://www.realself.com
